Üniversite Laboratuvarından Dolby’ye: Buluşların Ticari Değere Dönüşme Hikayesi

· Patent Raporu

Dolby Laboratories, Florida Atlantic Üniversitesi (FAU) tarafından geliştirilen ve VVC/H.266 standardına katkıda bulunan kapsamlı video sıkıştırma teknolojilerine ait patent portföyünü satın aldı.

Üniversite laboratuvarından Dolby’ye: Florida Atlantic Üniversitesi patentlerini sattı

Florida Atlantic Üniversitesinde (FAU) geliştirilen video sıkıştırma teknolojileri, ses ve görüntü teknolojilerinin önde gelen şirketlerinden Dolby Laboratories tarafından satın alındı. Dünya genelinde 250 tescilli patentin de dahil olduğu 683 fikri mülkiyet varlığını (Patent Raporu olarak yaptığımız analize göre 35 adet buluşu kapsıyor, bu patentlerin listesini indirmek isterseniz bize - patentraporu@patenteffect.com - yazabilirsiniz) kapsayan portföy, üniversitenin OP Solutions (OPS) ile 2018’de başlattığı araştırma ve ticarileştirme ortaklığının bir ürünü olarak karşımıza çıkıyor.

FAU’nun yaptığı basın açıklamasına göre Dolby, portföyü patent haklarını daha önce üniversiteden devralmış olan OPS’den satın aldı. Böylece üniversite araştırmalarından doğan buluşlar, sanayi ortaklığı ve uluslararası standartlara katkı yoluyla küresel bir teknoloji şirketinin portföyüne taşındı. Dolby, bu patentler için 37 milyon dolar ödedi.

Araştırmadan patent satışına uzanan iş birliği

Bu satın almanın temelinde, FAU’nun araştırma yetkinliği ile OPS’nin finansman, patent geliştirme ve ticarileştirme desteğini bir araya getiren ortaklık bulunuyor. FAU Mühendislik ve Bilgisayar Bilimleri Fakültesi araştırmacıları teknik çalışmaları yürütürken OPS, araştırmaları finanse etti ve ortaya çıkan fikri mülkiyetin geliştirilmesiyle ticarileştirilmesine katkı sağladı.

Yapay zeka ve makineler arası kullanım için video sıkıştırma teknolojilerinde uzmanlaşan OPS, kendisini bu alanda dünya çapında lider şirketlerden biri olarak tanımlıyor. Şirketin açıklamasına göre 2018’den bu yana sürdürülen FAU ortaklığı, teknoloji geliştirmenin yanı sıra VVC (H.266), Makineler İçin Video Kodlama (Video Coding for Machines) ve Makineler İçin Özellik Kodlama (Feature Coding for Machines) dahil çeşitli MPEG video kodlama teknolojilerinin standart belirleme çalışmalarına katılımı da kapsıyor.

Ortaklığın araştırma tarafında FAU’dan Dr. Hari Kalva, Dr. Borko Furht ve Dr. Velibor Adzic yer alıyor. Kalva ve Furht, satın alınan portföydeki 250 tescilli patentin tamamında buluş sahibi olarak bulunuyor.

Bu çalışmaların ticarileşmesinde patent havuzu üzerinden lisanslama da rol oynadı. FAU ile OPS iş birliği kapsamında geliştirilen 16 ABD patenti, VVC standardı için standarda esas patent olarak beyan edildi ve Access Advance tarafından işletilen VVC Advance patent havuzu üzerinden lisanslanmaya başladı. Patent haklarının FAU’dan OPS’ye devredilmesinin ardından portföyün Dolby tarafından satın alınması, bu sürecin yeni aşamasını oluşturdu.

Dolby’nin satın aldığı portföy neden önemli?

Portföydeki 250 tescilli patentin 73’ü ABD’de tescilli. Bunların 16’sının standarda esas patent olarak beyan edildiği VVC/H.266, video görüntülerinin daha az veriyle iletilmesini ve depolanmasını sağlayan uluslararası bir video sıkıştırma standardı.

Patent Portföyünün Sayısal Görünümü

  • Toplam tescilli patent: 250 patent
  • ABD’de tescilli: 73 patent
  • Standarda esas beyan: 16 patent

Uluslararası Standardizasyon Örgütü (ISO) ve Uluslararası Telekomünikasyon Birliği (ITU) bünyesindeki çalışmalarla 2020’de tamamlanan VVC, önceki HEVC standardına kıyasla aynı görüntü kalitesini korurken gereken veri miktarını yaklaşık %50 azaltabiliyor. FAU’da geliştirilen teknolojiler de bu standardın oluşumuna katkı sağladı.

Bu bağlantı, üniversite araştırmalarının ticari önemini artırıyor. Geliştirilen teknolojiler, uluslararası ölçekte kullanılan bir standardın parçası haline gelirken ilgili patentler de patent havuzu aracılığıyla dünya genelindeki ticari uygulamalar için lisanslanabiliyor.

Standarda esas patentlerin lisanslanmasında deneyimli olan Dolby açısından satın alma, video teknolojilerindeki patent portföyünü genişleten bir adım. Bununla birlikte açıklanan bilgiler, portföydeki 250 patentin tamamının standarda esas olduğunu göstermiyor.

Üniversite açısından bir ticarileştirme örneği

FAU örneği, üniversite buluşlarının ekonomik değere dönüşmesinde birbirini tamamlayan unsurları ortaya koyuyor: uzun vadeli araştırma desteği, patent portföyünün geliştirilmesi, standart belirleme çalışmalarına katılım, lisanslama ve patent devri.

FAU Mühendislik ve Bilgisayar Bilimleri Fakültesi Dekanı Stella Batalama, satın almayı şöyle değerlendiriyor:

OP Solutions ile birlikte çalışarak video sıkıştırma araştırmalarını laboratuvardan küresel bir standarda taşıdık. Bu çalışmalar artık Dolby’nin portföyünün bir parçası. Bu, FAU araştırmalarının gerçek ürünlere dönüşmesinin ve üniversiteye değer kazandırmasının somut bir örneği.

FAU ile OPS’nin daha önce birlikte geliştirdikleri VVC ile ilgili bir patent portföyünü Mitsubishi Electric’e devretmiş olması da ortaklığın geçmişte başka ticarileştirme işlemlerine dönüştüğünü gösteriyor.

Video teknolojilerinin kullanım alanı genişliyor

FAU’da geliştirilen video sıkıştırma teknolojilerinin uygulamaları televizyon ve çevrim içi yayıncılığın ötesine uzanıyor. İnsansız hava araçları, uydular, otonom araçlar ve robotik sistemlerde verimli video iletimi, gerçek zamanlı operasyonları desteklerken bant genişliği ve depolama ihtiyacını azaltabiliyor. Videolar giderek daha fazla makineler tarafından analiz edilirken araştırmaların odağı, insanlara daha kaliteli görüntü sunmanın yanında makine sistemlerinin görsel veriyi daha verimli işlemesini sağlamaya doğru genişliyor.

FAU Araştırmadan Sorumlu Rektör Yardımcısı Dr. Gregg Fields’ın vurguladığı gibi, üniversitenin araştırmacıları otonom sistemler, robotik, savunma ve yapay zeka alanlarındaki ilerlemeleri destekleyecek standartların şekillenmesine katkıda bulunuyor. Dolby’nin satın aldığı portföy ise bu araştırma birikiminin küresel ölçekte ticarileşmesinin somut bir örneğini oluşturuyor.